Του Δημήτρη Καλαντζόπουλου

Η καθημερινότητα ενός ανθρώπου που ζει σε μια ξένη χώρα παρουσιάζει διάφορες δυσκολίες. Πολλώ δε μάλλον, οι οικονομικοί μετανάστες έρχονται αντιμέτωποι με ακόμη μεγαλύτερα προβλήματα, λόγω της αναγκαιότητας για προσαρμογή και ένταξη σε ένα νέο και, πολύ συχνά, εχθρικό κοινωνικό περιβάλλον. Μέσα σε ένα πλαίσιο διαχεόμενης ρατσιστικής, ξενοφοβικής και ελληνοκεντρικής ιδεολογίας, που νομιμοποιεί πρακτικές εκμετάλλευσης και πολλές φορές κακοποίησης των μεταναστών, η άγνοια της γλώσσας λειτουργεί ως ένας επιπλέον παράγοντας που δυσχεραίνει της συνθήκες ομαλής διαβίωσής τους. Για τους ανθρώπους που, υπό την πίεση συνθηκών φτώχειας, πολέμων, δικτατοριών, μεταναστεύουν στην Ελλάδα, η ανεπαρκής γνώση της ελληνικής γλώσσας είναι ένα σοβαρό εμπόδιο: στις καθημερινές τους επαφές, στις συναλλαγές τους με διάφορες υπηρεσίες (πράγμα εξαιρετικά σημαντικό για τη δυνατότητα παραμονής τους) και γενικά σε όλες τις λειτουργίες που αφορούν τη ζωή τους.

Η μέριμνα εκ μέρους της πολιτείας είναι ανεπαρκής, –αν όχι ανύπαρκτη- γεγονός όχι τυχαίο, αλλά άμεσα συνδεδεμένο με μια αντίληψη που δεν αναγνωρίζει στους μετανάστες βασικά δικαιώματά τους. Μπροστά σ’ αυτό το αδιέξοδο, και αφού προηγήθηκαν κάποιες πρωτοβουλίες για τη λειτουργία ενός «σχολείου», ο Σύλλογος Εργαζομένων απ’ το Μπαγκλαντές προχώρησε στη δημιουργία του ανοιχτού σχολείου μεταναστών. Ως τώρα, στη δίμηνη λειτουργία του, το σχολείο παρακολουθούν 300 μετανάστες (περίπου 240 Μπαγκλαντεσιανοί, 40 Πακιστανοί, καθώς και πρόσφυγες από την Τουρκία, την Ινδία, την Αλβανία, το Ιράκ, το Μαρόκο, τη Σενεγάλη). Στο σχολείο λειτουργούν 11 τμήματα. Τη διδασκαλία των ελληνικών έχουν αναλάβει 40 περίπου εθελοντές –ριες (δάσκαλοι –ες και φοιτητές –ριες). Αρχικά, οι μαθητές του σχολείου ήταν αποκλειστικά άντρες, η επιμονή όμως των δασκάλων έπεισε κάποιους από τους επιφυλακτικούς μετανάστες να έρθουν με τις συζύγους και τα παιδιά τους. Έτσι πρόσφατα δημιούργήθηκε και τμήμα γυναικών και έπειτα ένα τμήμα παιδιών.

Προσωρινά το σχολείο στεγάζεται στα γραφεία του Συνασπισμού (Σαρρή 19), ενώ αναζητάτε ανετότερος και καλύτερα εξοπλισμένος χώρος, που θα ανήκει στο ανοιχτό σχολείο μεταναστών. Το οργανωτικό βάρος του σχολείου έχουν αναλάβει η Νεολαία ΣΥΝ, ανένταχτοι φοιτητές και ενήλικες, ο Σύλλογος Εργαζομένων απ’ το Μπαγκλαντές και μέλη άλλων αριστερών οργανώσεων. Τα μαθήματα πραγματοποιούνται καθε Κυριακή, απ ’ τις 13.30 ως τις 18.00, ενώ δεν είναι απαραίτητο οι εθελοντές να παρίστανται κάθε Κυριακή.

Τα αποτελέσματα της συνεργασίας δασκάλων και μαθητών είναι ενθαρρυντικά. Η αναζήτηση ολοένα και αποτελεσματικότερων μεθόδων διδασκαλίας (με την εξεύρεση καλύτερων συγγραμμάτων και μεθοδολογικών αρχών) αποτελεί μέριμνα των συντελεστών της προσπάθειας, ενώ οι αποφάσεις λαμβάνονται μέσω τακτικών συνελεύσεων.