Στις 26 Μαΐου ο Λένιν  δέχτηκε την πρώτη έφοδο της ασθένειάς του, η οποία τον έθεσε εκτός δράσης μέχρι το Σεπτέμβριο. Στο μεσοδιάστημα, παρά το αίτημα του Λένιν, το ζήτημα του «μετριασμού» του μονοπωλίου ανέκυψε και πάλι. Στις 12 Οκτωβρίου, ο Σοκόλνικοφ πρότεινε μια απόφαση σε μια ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής για χαλάρωση του μονοπωλίου του εξωτερικού εμπορίου. Οι Λένιν και Τρότσκι ήταν απόντες και η απόφαση εγκρίθηκε με συντριπτική πλειοψηφία.

Στις 13 Οκτωβρίου, ο Λένιν έγραψε στην Κεντρική Επιτροπή με τη μεσολάβηση του Στάλιν με τον οποίο είχε ήδη συζητήσει το θέμα. Ο Λένιν διαμαρτυρόταν εναντίον της απόφασης και απαιτούσε να τεθεί ξανά το ζήτημα στην επόμενη ολομέλεια του Δεκεμβρίου. Κατόπιν ο Στάλιν έγραψε στα μέλη της ΚΕ. 

«Η επιστολή του συντρόφου Λένιν δεν μ’ έχει πείσει ότι η απόφαση της ΚΕ ήταν λάθος ... Παρ’ όλ’ αυτά, λαμβάνοντας υπόψη την επιμονή του συντρόφου Λένιν η λήψη απόφασης από την ολομέλεια της ΚΕ μπορεί να καθυστερήσει, θα ψηφίσω υπέρ μιας αναβολής ώστε το ζήτημα να τεθεί ξανά σε συζήτηση στην επόμενη ολομέλεια την οποία ο σύντροφος Λένιν πρόκειται να παρακολουθήσει.» (5)

Στις 16 Οκτωβρίου συμφωνήθηκε να αναβληθεί το θέμα μέχρι την επόμενη ολομέλεια. Εντούτοις, καθώς η ημερομηνία της ολομέλειας πλησίαζε, ο Λένιν άρχιζε να ανησυχεί ολοένα και περισσότερο ότι η κατάσταση της υγείας του δε θα του επιτρέψει να μιλήσει.

Στις 12 Δεκεμβρίου, έγραψε την πρώτη το γράμμα προς τον Τρότσκι ζητώντας του να αναλάβει ο ίδιος «την υπεράσπιση της κοινής μας άποψης για την αδιαπραγμάτευτη αναγκαιότητα της διατήρησης και ενίσχυσης του μονοπωλίου του εξωτερικού εμπορίου.»

Οι επιστολές που γράφτηκαν από το Λένιν με σαφήνεια δείχνουν το πολιτικό μέτωπο που υπήρχε μεταξύ του Λένιν και του Τρότσκι εκείνη την εποχή. Φανερώνουν τη ρητή πίστη του Λένιν στην πολιτική κρίση του Τρότσκι, μια πίστη γεννήθηκε από χρόνια συνεργασίας στην ηγεσία του σοβιετικού κράτους. Και δεν είναι τυχαίο ότι ο Λένιν σ’ αυτή την εποχή δε θα στραφεί σε κανένα άλλον για να υπερασπίσει τις απόψεις του στην Κεντρική Επιτροπή. Ακόμη και οι άλλοι του έμπιστοι, ο Φρούμκιν και ο Στομονιάκοφ, δεν ήταν μέλη της Κεντρικής Επιτροπής. 

Μαθαίνοντας τις προετοιμασίες του Λένιν για πάλη και το μέτωπό του με τον Τρότσκι, η Κεντρική Επιτροπή υποχώρησε χωρίς μάχη. Στις 18 Δεκεμβρίου, η απόφαση του Οκτωβρίου καταργήθηκε χωρίς όρους. Ο πρώτος γύρος της μάχης απέναντι στα φιλικά προς τους κουλάκους στοιχεία μέσα στην ηγεσία του κόμματος ηττήθηκε από τη φράξια του Λένιν. Η μάχη συνεχίστηκε μετά από το θάνατο του Λένιν από τον Τρότσκι και την Αριστερή Αντιπολίτευση, η οποία μόνη της κράτησε ψηλά τη σημαία του προγράμματος του Λένιν σε άμεση ρήξη με τη σταλινική πολιτική αντεπανάσταση.

ΟΙ ΣΥΝΑΡΧΗΓΟΙ ΤΗΣ ΟΧΤΩΒΡΙΑΝΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΛΕΝΙΝ ΚΑΙ ΤΡΟΤΣΚΙ